Ο Θάνος Μακρογαμβράκης έχει διανύσει τη δική του διαδρομή στη δημοσιογραφία, μέσα από την καθημερινή μάχη του ρεπορτάζ, την αναζήτηση της είδησης και την ανάγκη να βρίσκεται πάντα ένα βήμα πιο κοντά στην πραγματικότητα. 

Συνέντευξη στην Τεριάννα Παππά

Η δημοσιογραφία δεν υπήρξε για τον Θάνο Μακρογαμβράκη απλώς ένα επάγγελμα. Υπήρξε ένας τρόπος να παρατηρεί τον κόσμο, να ακούει τους ανθρώπους, να αναζητά την αλήθεια πίσω από την πρώτη εικόνα και να μεταφέρει στο κοινό όσα αξίζει να ειπωθούν.

Για χρόνια, η Αθήνα αποτέλεσε το φυσικό του δημοσιογραφικό πεδίο. Μια πόλη που δεν σταματά ποτέ να παράγει ειδήσεις, πρόσωπα, συγκρούσεις, ανατροπές και ιστορίες. Μέσα σε αυτόν τον γρήγορο ρυθμό, ο δημοσιογράφος καλείται καθημερινά να προλαβαίνει τα γεγονότα, να θέτει ερωτήματα, να επιμένει στις λεπτομέρειες και να ξεχωρίζει την ουσία από τον θόρυβο.

Και ύστερα ήρθε η Ιθάκη.

Η απόφαση να αφήσει την Αθήνα και να εγκατασταθεί στο νησί μοιάζει, σε μία πρώτη ανάγνωση, σαν μια μεγάλη απόσταση από τον κόσμο της δημοσιογραφίας. Στην πραγματικότητα, όμως, ίσως είναι μια διαφορετική συνέχεια της ίδιας διαδρομής. Γιατί ο δημοσιογράφος δεν παύει να είναι δημοσιογράφος όταν αλλάζει τόπο. Το βλέμμα του, η περιέργεια, η ανάγκη να ρωτά και να καταγράφει παραμένουν.

Απλώς αλλάζει το σκηνικό.

Από την ένταση της πρωτεύουσας και το καθημερινό κυνήγι της είδησης, σε έναν τόπο όπου οι ιστορίες γεννιούνται μέσα στην καθημερινότητα, στις σχέσεις των ανθρώπων, στη θάλασσα και την απομόνωση, στις μικρές κοινωνίες και στις μεγάλες αλλαγές που βιώνει ένας τόπος.

Και ίσως αυτή να είναι η πιο ενδιαφέρουσα πλευρά της νέας του ζωής: ένας δημοσιογράφος που για χρόνια κατέγραφε την πραγματικότητα της πόλης, τώρα βρίσκεται μέσα σε μια διαφορετική πραγματικότητα και την παρατηρεί από την αρχή.

Γιατί, τελικά, μπορεί να αλλάξει ο τόπος όπου βρίσκεται ένας δημοσιογράφος. Δεν αλλάζει όμως η ανάγκη του να ψάχνει, να ρωτά και να λέει ιστορίες.

Ως γνήσιο παιδί της πόλης δεν πίστευα ποτέ πως θα μπορούσα να πάρω μια τέτοια απόφαση, ωστόσο η ζωή είναι γεμάτη από εκπλήξεις με αποτέλεσμα να βρεθώ μπροστά σε μια τέτοια στιγμή, όπου δεν μου άφηνε και πολλά περιθώρια επιλογής. Από την άλλη η Ιθάκη ως τόπος δεν ήταν ξένος για μένα, την επισκεπτόμουν ανελλιπώς για δέκα τουλάχιστον χρόνια, με αποτέλεσμα η αγάπη μου για το νησί να έχει παγιωθεί μέσα μου. 

Προσωπικά κάποια αλλαγή δεν έχει υπάρξει, ο ίδιος άνθρωπος που έφυγα από την Αθήνα, ο ίδιος παραμένω. Η προσαρμοστικότητα θα έλεγα πως είναι στα υπέρ μου. Από την άλλη αυτό που άλλαξε ριζικά είναι η επαγγελματική μου ταυτότητα, καθώς μετά από 30 χρόνια δημοσιογραφικής πορείας, έχω κάνει μια στροφή σε πιο επιχειρηματικά μονοπάτια, αν και εξακολουθώ, ακόμα και έτσι, να λειτουργώ ως δημοσιογράφος.

Ποια στοιχεία της αθηναϊκής ζωής σου λείπουν περισσότερο και ποια σου λείπουν λιγότερο; 

Δεν θα έλεγα πως μου λείπει κάτι από την Αθήνα γιατί ακόμα δεν έχω «χορτάσει» την καθημερινότητα της ζωής στο νησί. Για μένα -στα 52 μου- είναι σπουδαίο που βγαίνω από το σπίτι μου και βλέπω τον μαγευτικό κόλπο των Αφαλών και τη Λευκάδα ή από την επιχείρησή μου, η οποία βρίσκεται στην πρωτεύουσα του νησιού στο Βαθύ της Ιθάκης, έχω θέα το φυσικό λιμάνι και το νησάκι Λαζαρέτο. 

Αυτά μέχρι ώρας δεν τ' αλλάζω με τίποτα, ωστόσο η ζωή μ' έχει διδάξει «ποτέ να μην λες ποτέ», γι' αυτό κι αλήθεια είναι πως ζω λες κι έχω βάλει μια άνω τελεία στη ζωή στην Αθήνα, την οποία κι επισκέπτομαι όποτε μπορώ. Έτσι δεν έχω σκεφτεί ακόμα αν μου λείπει κάτι λιγότερο ή περισσότερο, γιατί αυτήν την ώρα είναι σημαντικό αυτό που ζω εδώ, ακόμα και τον χειμώνα που τα πάντα είναι διαφορετικά, αλλά έχουν αυτό το κάτι άλλο που φαίνεται να μου ταιριάζει.

Θα τολμήσω να πω πως οι ρυθμοί δεν έχουν αλλάξει. Εργάζομαι δημιουργικά, όπως έκανα όλα αυτά τα χρόνια ως δημοσιογράφος, και εξακολουθώ να ζω το τώρα όπως έκανα πάντα, απλώς όλα αυτά με θέα τη θάλασσα ή τις ατέλειωτες ομορφιές του νησιού. Αυτό που λένε ότι οι ρυθμοί στην επαρχία είναι πιο χαλαροί, δεν το έχω νιώσει 2,5 χρόνια μετά, ίσως να αρνούμαι να το βιώσω. 

Η απόφασή σου αυτή άλλαξε τον τρόπο που γράφεις ή σκέφτεσαι δημιουργικά;

Μέσα μου αισθάνομαι πως δεν έχει αλλάξει κάτι κι αυτό γιατί μια ζωή -επαγγελματικά τουλάχιστον- ήταν σαν να έκανα «πρωταθλητισμό», γι' αυτό και δεν άφηνα τίποτα στην τύχη του. Τα ίδια στοιχεία εξακολουθώ να χρησιμοποιώ στη δουλειά μου και σήμερα, καθώς είμαι από χαρακτήρα «τσακωμένος» με τη μετριότητα. 

Έτσι ο προσωπικός μου πήχης εξακολουθεί να είναι ψηλά ανεβασμένος, με αποτέλεσμα να είμαι ακόμα ενεργός και περισσότερο δημιουργικός. Το γεγονός ότι ζω στο νησί, δεν σημαίνει ότι θα ρίξω και την ποιότητά μου ως προσωπικότητα ή ως επαγγελματίας, αυτή είναι ίσως η διαφορά μου σε σχέση με άλλους.

Με ποιους τρόπους συνομιλεί η δουλειά σου με το τοπίο και την ιστορία του νησιού; 

Δημοσιογραφικά με την ιστορία του νησιού είχα ασχοληθεί αρκετές φορές μέσα από κείμενα που δημοσιεύθηκαν στις εφημερίδες, τα sites και τις τηλεοπτικές εκπομπές, όπου εργάστηκα. Έτσι αυτόματα λοιπόν όλο αυτό το ιστορικό μεγαλείο που πλανάται σ' όλο το νησί, έχει περάσει μέσα μου και ειδικά τώρα πια καθώς ζω εδώ, στην ομηρική Ιθάκη... 

Οπότε όλο αυτό όχι απλώς συνομιλεί με το μέσα μου, αλλά καταβάλλω προσπάθειες να το γνωρίσει, ειδικά το καλοκαίρι, και ο κόσμος είτε Έλληνες και ξένοι επισκέπτες στην επιχείρησή μου.

Την επηρέασε αρκετά μέσα από συζητήσεις που έχουμε κάνει και απόψεις που έχουμε ανταλλάξει εδώ, είτε με τους κατοίκους είτε με τους επισκέπτες του νησιού. Θα έλεγα πως πλέον η καλλιτεχνική μου μάτια έχει επιπλέον ελιτίστικα στοιχεία, τα οποία ταυτίζονται απόλυτα με το σήμερα και φυσικά το αύριο της Ιθάκης.

Τι προκλήσεις αντιμετώπισες κάνοντας αυτή τη μετάβαση, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τις υποδομές ή την επαγγελματική σου δραστηριότητα; 

Έχω πετύχει το νησί σε μια κομβική στιγμή, όπου κοιτάει με αισιοδοξία το αύριο. Φυσικά και υπάρχουν δυσκολίες ως προς τον τρόπο που διαμορφώνεται η καθημερινότητα, όμως αυτό συμβαίνει παντού, γιατί ν αποτελεί εξαίρεση η Ιθάκη... Αυτή την στιγμή βλέπω τη ζωή εδώ όπως πραγματικά είναι, δύσκολη ή εύκολη αυτό εγώ το ορίζω και κανένας άλλος. Προσπαθώ με την αλήθεια μου κι αυτό που κοινωνικά πρεσβεύω να επιβιώσω όπως όλοι, με άλλους ταιριάζω με άλλους όχι, αλλά και πάλι φίλοι.

Πώς άλλαξε η σχέση σου με το κοινό σου, τώρα που ζεις σε πιο μικρή κοινότητα;

Χαίρομαι γιατί το δημοσιογραφικό μου κοινό δεν με έχει ξεχάσει και μου αρέσει όταν συνάδελφοί μου συνεχίζουν σε θέματα επικαιρότητας να ζητούν την γνώμη μου. Από την άλλη, μέχρι σήμερα έχω πραγματοποιήσει πολλές live τηλεοπτικές συνδέσεις με πετυχημένα τηλεοπτικά προγράμματα, δίνοντας από εδώ το δικό μου στίγμα. 

Όπως κατάλαβες, μακροπρόθεσμα σχέδια δεν κάνω, γιατί η ζωή είναι ανατρεπτική, με αποτέλεσμα να μην γνωρίζω τον επόμενο ή τον τελικό σταθμό. Ίσως να είναι η Ιθάκη, κανένας δεν ξέρει...

Αν γύριζες λίγο πίσω, τι θα έλεγες στον εαυτό σου πριν πάρεις αυτή την απόφαση;

Τι έλεγα; Μπράβο είσαι γενναίος, ξέρεις να παίρνεις τις σωστές αποφάσεις, ακόμη κι αν αυτές αποδειχτούν στο τέλος λανθασμένες.